Inkomen

Inwoners die onder de werking van de Participatiewet vallen hebben meestal recht op een bijstandsuitkering. Soms heeft de inwoner recht op meer inkomen, namelijk via een toeslag. De regelgeving over toeslagen is ingewikkeld.  Regelgeving in Nederland is gecompliceerd. Aanvraagformulieren zijn vaak moeilijk te lezen. Daardoor kan het zijn dat inwoners zo’n formulier verkeerd invullen. Soms komt misbruik van de regelgeving voor. Het is goed eerst vast te stellen of dit om een foutje of een vergissing gaat, of dat er echt sprake is van misbruik.

Inkomen

Het inkomen van inwoners die recht hebben op inkomen op grond van de Participatiewet kan verschillen. Sommige inwoners hebben geen werk. Andere inwoners hebben wel werk, maar hebben niet meer inkomen dan 120% van de bijstandsnorm die op die inwoner van toepassing is. Wanneer een inwoner tot 120% van de toepasselijke bijstandsnorm ontvangt spreken we van een inwoner met een laag inkomen.

Toeslagen

Ten aanzien van het inkomen kunnen zaken veranderen. Dit kan bijvoorbeeld door een studietoeslag, een energietoeslag, of een individuele inkomenstoeslag. De gemeente Groningen stelt beleid op over deze onderwerpen of wijzigt dit beleid.

De Cliëntenraad heeft vaker over toeslagen geadviseerd. Bij het advies is dan ook het gewijzigde beleid als document opgenomen. Verschillende adviezen zijn te lezen onder de knop Adviezen, zoals CRA 2022-05, CRA 2023-02 en CROA 2024-01.

Ingewikkelde regelgeving

Voor velen is de gecompliceerde regelgeving een groot struikelblok. Dit geldt nog meer voor inwoners die te maken hebben met laaggeletterdheid. Volgens de cijfers van de Stichting Lezen en Schrijven heeft 18% van de inwoners van Nederland hier mee te maken.

De gemeente Groningen zet zich in voor het toepassen van de menselijke maat. De gemeente doet er veel aan om alle regelingen begrijpelijker te maken en de menselijke maat toe te passen. Maar de ingewikkeldheid van regelingen kan leiden tot vergissingen. Ook voor anderstaligen kan de ingewikkelde regelgeving leiden tot vergissingen in aanvragen.

De Cliëntenraad houdt zich met deze gecompliceerdheid van de regelgeving bezig. Er is een  reactie te lezen onder de knop Adviezen, CRR 2023-06.

Naleving en handhaving

Misbruik van uitkeringen en van bijstandsuitkeringen is een kwalijke zaak. Als er sprake is van misbruik dient daar een sanctie op te volgen. Wel is het zaak om goed vast te kunnen stellen of het een geval is van daadwerkelijk, opzettelijk misbruik. Er kan ook sprake zijn van een vergissing in een aanvraag. Daarnaast is het de vraag of de vergissing de inwoner te verwijten is.

De gemeente Groningen vindt dat er zorgvuldig moet worden nagegaan of iemand bewust fraudeert. Het kan namelijk zijn dat de gecompliceerde regelingen en aanvraagprocessen niet voor de gemiddelde mens te begrijpen zijn.

Het toepassen van de menselijke maat en het begrijpelijker maken van regelgeving geldt ook voor regels over de verplichtingen die vastzitten aan het ontvangen van uitkeringen of een bijstandsuitkering. En dit geldt ook voor het handhaven van deze regels door de gemeente. De gemeente heeft hierover een plan opgesteld. Onder de knop Adviezen, CRA 2024-03 is het advies van de Cliëntenraad te lezen.